مشهورترین فستیوال های سالانه جهان: گزارشی جامع از جشن های فرهنگی، هنری و مذهبی - راوه بلاگ

برای دریافت مشاوره و خدمات تخصصی گردشگری و سفر به سراسر دنیا با bestcanadatours.com مجری مستقیم تورهای مسافرتی و گردشگری همراه باشید.

فستیوال‌های فرهنگی و سنتی

این دسته از جشنواره‌ها ریشه در تاریخ و سنت‌های یک ملت یا منطقه دارند و اغلب با آداب و رسوم خاصی همراه هستند.

• کارناوال ریو (Rio Carnival) - برزیل: کارناوال ریودوژانیرو که هر ساله در ماه‌های فوریه یا مارس برگزار می‌شود، بزرگ‌ترین و مشهورترین کارناوال جهان است. این جشن عظیم با رژه‌های باشکوه مدارس سامبا، لباس‌های رنگارنگ و خیره‌کننده، موسیقی پرانرژی و رقص‌های بی‌وقفه در خیابان‌ها شناخته می‌شود. این رویداد نماد فرهنگ و شادی مردم برزیل است و میلیون‌ها نفر را به این شهر می‌کشاند.

• جشن هولی (Holi Festival) - هندوستان: هولی، معروف به "جشنواره رنگ‌ها"، یکی از شادترین و پرشورترین اعیاد هندوستان است که در آغاز فصل بهار (ماه مارس) برگزار می‌شود. در این جشن دو روزه، مردم با پاشیدن پودرها و آب‌های رنگی به یکدیگر، پیروزی خوبی بر بدی را جشن می‌گیرند و به رقص و پایکوبی می‌پردازند. این فستیوال نمادی از عشق، شادی و آغازی دوباره است.

• لا توماتینا (La Tomatina) - اسپانیا: این فستیوال منحصر به فرد که در آخرین چهارشنبه ماه آگوست در شهر بونیول اسپانیا برگزار می‌شود، بزرگ‌ترین نبرد غذایی جهان است. هزاران نفر در خیابان‌ها جمع می‌شوند و در یک جنگ دوستانه، بیش از صد تن گوجه‌فرنگی رسیده را به سمت یکدیگر پرتاب می‌کنند. این رویداد که ریشه در یک نزاع محلی در دهه 1940 دارد، امروزه به یک جاذبه توریستی بین‌المللی تبدیل شده است.

• اکتبرفست (Oktoberfest) - آلمان: برخلاف نامش، این جشن بزرگ از اواسط سپتامبر تا اولین یکشنبه اکتبر در مونیخ آلمان برگزار می‌شود و بزرگ‌ترین جشنواره مردمی (Volksfest) جهان به شمار می‌رود. ریشه این جشن به سال 1810 و مراسم عروسی سلطنتی بازمی‌گردد. امروزه اکتبرفست با چادرهای عظیم آبجوسازی‌های مونیخ، غذاهای سنتی باواریا مانند پرتزل و انواع سوسیس، موسیقی زنده و لباس‌های محلی شناخته می‌شود و سالانه بیش از شش میلیون بازدیدکننده دارد.

• فستیوال ماردی گرا (Mardi Gras) - ایالات متحده آمریکا: این کارناوال که نامش در زبان فرانسوی به معنای "سه‌شنبه چرب" است، ریشه در سنت‌های کاتولیک اروپایی دارد و به عنوان آخرین فرصت برای جشن و پایکوبی پیش از آغاز دوره 40 روزه روزه‌داری (لِنت) برگزار می‌شود. این سنت توسط مهاجران فرانسوی در قرن هجدهم به نیواورلئان آورده شد و با فرهنگ‌های اسپانیایی، آفریقایی و کریول درآمیخت. خیابان‌ها با سه رنگ نمادین بنفش (عدالت)، سبز (ایمان) و طلایی (قدرت) تزئین می‌شوند. یکی از مشهورترین آیین‌های آن، پرتاب گردنبندهای مهره‌ای رنگارنگ از کالسکه‌های رژه به سمت جمعیت است که از دهه 1870 آغاز شد. موسیقی جَز، که نیواورلئان زادگاه آن است، روح تپنده این فستیوال است و گروه‌های موسیقی با اجراهای پرانرژی خود، شور و هیجان بی‌نظیری به این جشن می‌بخشند.

• جشن روز مردگان (Día de los Muertos) - مکزیک: برخلاف نامش، این جشن یک مراسم شاد و رنگارنگ برای یادبود و بزرگداشت زندگی عزیزانی است که از دنیا رفته‌اند. ریشه‌های آن به تمدن‌های باستانی مانند آزتک‌ها بازمی‌گردد که با سنت‌های کاتولیک درآمیخته است. بر اساس این باور، در روزهای اول و دوم نوامبر، ارواح درگذشتگان برای دیداری کوتاه به دنیای زندگان بازمی‌گردند. قلب این جشن، محراب‌های یادبود رنگارنگی به نام "اُفرِندا" (Ofrenda) است که در خانه‌ها و اماکن عمومی برپا می‌شود. این محراب‌ها با عکس متوفی، غذاها و نوشیدنی‌های مورد علاقه او، گل‌های همیشه‌بهار نارنجی برای راهنمایی ارواح، شمع و جمجمه‌های شکری (Calaveras) تزئین می‌شوند تا از ارواح بازگشته پذیرایی کنند.

• کارناوال ناتینگ هیل (Notting Hill Carnival) - انگلستان: این کارناوال که هر ساله در تعطیلات ماه اوت در لندن برگزار می‌شود، بزرگترین جشن خیابانی اروپا و نمادی برجسته از فرهنگ کارائیب در این قاره است. این رویداد که سالانه حدود دو و نیم میلیون نفر را جذب می‌کند، ریشه در مبارزات علیه نژادپرستی دارد. در پی حملات نژادی دهه 1950، کلودیا جونز، یک فعال حقوق بشر ترینیدادی، در سال 1959 رویدادی سرپوشیده به نام "کارناوال کارائیب" را برای اتحاد جوامع برگزار کرد. این جشن از سال 1966 به شکل خیابانی امروزی خود درآمد و به فضایی برای نمایش فرهنگ غنی مهاجران کارائیب تبدیل شد. موسیقی روح تپنده این کارناوال است و ژانرهایی مانند کالیپسو، سوکا، رگی و گروه‌های نوازنده استیل پَن (سازهای فلزی) در سراسر آن طنین‌انداز است. سیستم‌های صوتی قدرتمند (Sound Systems) که از جامائیکا سرچشمه گرفته‌اند، بخش جدایی‌ناپذیر این جشن هستند. رژه‌های خیابانی با لباس‌های خیره‌کننده و رنگارنگ پوشیده از پر، و عطر غذاهای سنتی مانند مرغ جِرک و کاری بز، از دیگر ویژگی‌های برجسته این کارناوال هستند.

• جشنواره فانوس چینی - چین و دیگر کشورهای شرق آسیا: این جشنواره که در پانزدهمین روز از اولین ماه تقویم قمری چینی برگزار می‌شود، پایان جشن‌های سال نوی چینی را رقم می‌زند. مردم با روشن کردن و به پرواز درآوردن فانوس‌های کاغذی زیبا که اغلب با آرزوها و معماهایی بر روی آن‌ها نوشته شده، برای سال جدید آرزوی خوشبختی و سعادت می‌کنند. این جشن قدمتی بیش از 2000 سال دارد.

• جشنواره بین‌المللی یخ و برف هاربین (Harbin International Ice and Snow Festival) - چین: این رویداد که هر ساله در شهر هاربین در شمال شرقی چین برگزار می‌شود، بزرگترین جشنواره زمستانی جهان است. این جشنواره شهر را به یک سرزمین عجایب یخی تبدیل می‌کند که در آن مجسمه‌ها و سازه‌های غول‌پیکر از یخ و برف ساخته می‌شوند. اگرچه اولین دوره رسمی آن در سال 1985 برگزار شد، اما ریشه‌های آن به سنت ساخت فانوس‌های یخی در دهه 1960 یا حتی دوران سلسله چینگ بازمی‌گردد. برای ساخت این شهر یخی، بلوک‌های عظیم یخ از رودخانه یخ‌زده سونگ‌هوا برش داده شده و توسط هزاران هنرمند و کارگر با ابزارهایی مانند اره برقی تراشیده می‌شوند. با فرارسیدن شب، این سازه‌ها با نورپردازی‌های رنگارنگ و خیره‌کننده LED جان می‌گیرند و منظره‌ای جادویی خلق می‌کنند. علاوه بر تماشای مجسمه‌ها، فعالیت‌هایی مانند شنا در آب یخ‌زده، سرسره‌های یخی بزرگ، اسکی و نمایش فانوس‌های یخی نیز برای بازدیدکنندگان فراهم است.

• جشنواره یی پنگ (Yi Peng) - تایلند: این جشنواره که یکی از زیباترین و رویایی‌ترین فستیوال‌های تایلند است، عمدتاً در مناطق شمالی مانند چیانگ مای برگزار می‌شود. این جشن در شب ماه کامل دومین ماه از تقویم سنتی "لانا" (معمولاً در نوامبر) برگزار می‌گردد. آیین اصلی آن، رها کردن هزاران فانوس کاغذی (خُم لویی) در آسمان شب است. این عمل نمادی از رها کردن بدشانسی‌ها و نگرانی‌های سال گذشته، فرستادن آرزوها برای آینده و ادای احترام به بودا است. منظره هزاران نقطه نورانی که به آرامی آسمان شب را روشن می‌کنند، تجربه‌ای جادویی و عمیقاً معنوی خلق می‌کند. این رویداد اغلب همزمان با فستیوال "لوی کراتونگ" (رها کردن سبدهای گل و شمع روی آب) برگزار می‌شود.

• هانامی یا جشنواره شکوفه‌های گیلاس (Hanami) - ژاپن: هانامی یک سنت دیرینه ژاپنی برای تماشای زیبایی گذرا و شکوفایی درختان گیلاس (ساکورا) در فصل بهار است. مردم در زیر درختان شکوفه‌زده جمع می‌شوند، پیک‌نیک می‌کنند و از این منظره رؤیایی لذت می‌برند. این رویداد نمادی از زیبایی، زندگی و ماهیت فانی آن است.

• جشنواره نادام (Naadam) - مغولستان: این جشنواره که به «ارین گوران نادام» (Eriin Gurvan Naadam) یا «سه بازی مردانه» شهرت دارد، مهم‌ترین رویداد ملی، ورزشی و فرهنگی مغولستان است که هر ساله از 11 تا 13 ژوئیه برگزار می‌شود. این رویداد که در سال 2010 در فهرست میراث فرهنگی ناملموس یونسکو به ثبت رسید، ریشه در تاریخ کهن و سبک زندگی عشایری این سرزمین دارد و نمادی از استقلال، وحدت ملی و مهارت‌های بقا است. تاریخچه آن به قرن‌ها پیش و کتاب تاریخ سری مغول‌ها بازمی‌گردد و گفته می‌شود چنگیز خان از این مسابقات برای ارزیابی و انتخاب سربازانش استفاده می‌کرد. امروزه، مردم با پوشیدن لباس‌های سنتی ابریشمی به نام «دل» (Deel) گرد هم می‌آیند تا شاهد سه رقابت اصلی باشند :

  • کشتی مغولی (Bökh): محبوب‌ترین بخش نادام که در آن کشتی‌گیران با لباس سنتی (جلیقه باز و شورت) و بدون محدودیت وزنی با هم رقابت می‌کنند. هرکس به جز کف پا، بخش دیگری از بدنش با زمین تماس پیدا کند، بازنده است.
  • اسب‌دوانی: یک مسابقه استقامت در مسافت‌های طولانی (15 تا 30 کیلومتر) که سوارکاران آن اغلب کودکان 5 تا 13 ساله هستند تا اسب‌ها با حداکثر سرعت بدوند.
  • تیراندازی با کمان: رقابتی برای نمایش دقت و مهارت که یادآور تاریخ نظامی مغول‌هاست و هم مردان (از فاصله 75 متری) و هم زنان (از فاصله 60 یا 65 متری) در آن شرکت می‌کنند.

• جشنواره سونگکران (Songkran) - تایلند: سونگکران، جشن سال نوی تایلندی است که هر ساله از 13 تا 15 آوریل برگزار می‌شود و به «جشنواره آب» شهرت جهانی دارد. این واژه سانسکریت به معنای «حرکت» است و به آغاز سال جدید نجومی اشاره دارد. این جشن که در سال 2023 در فهرست میراث فرهنگی ناملموس یونسکو ثبت شد، ترکیبی از شادی همگانی و آیین‌های عمیق فرهنگی است.

  • سنت آب‌بازی: آب، عنصر اصلی این جشن و نماد پاکی و شستن بداقبالی‌های سال گذشته است. این سنت که در گذشته به صورت ریختن آب معطر بر دست بزرگان بود، امروزه به یک آب‌بازی همگانی در خیابان‌ها با سطل و تفنگ آب‌پاش تبدیل شده است.
  • آداب و رسوم مذهبی و اجتماعی: در کنار آب‌بازی، مردم به معابد می‌روند، به راهبان غذا تقدیم می‌کنند و مجسمه‌های بودا را برای کسب برکت شستشو می‌دهند. احترام به بزرگ‌ترها از طریق مراسم «رُد نام دام هوا» (ریختن آب معطر بر دستانشان) و گردهمایی‌های خانوادگی از ارکان اصلی این جشن است.

• جشنواره تسچو (Tsechu) - بوتان: این جشنواره که نامش به معنای "روز دهم" است، مهم‌ترین رویداد مذهبی و فرهنگی در بوتان محسوب می‌شود. تسچو هر ساله برای بزرگداشت گورو رینپوچه (پادماسامباوا) که بودیسم را در قرن هشتم به این کشور آورد، برگزار می‌گردد. این رویداد زمانی برای گردهمایی اجتماعی، دریافت برکت معنوی و پاک شدن از گناهان است. محور اصلی جشنواره، رقص‌های آئینی با ماسک به نام "چام" (Cham) است که توسط راهبان و افراد غیرروحانی اجرا می‌شود. این رقص‌ها که نوعی مراقبه و نیایش بصری هستند، آموزه‌های بودایی، پیروزی خیر بر شر و مفاهیمی مانند کارما را به تصویر می‌کشند. رقصندگان لباس‌های زربفت ابریشمی و ماسک‌های چوبی استادانه به تن می‌کنند، در حالی که شرکت‌کنندگان با بهترین لباس‌های سنتی خود، یعنی "گهو" (Gho) برای مردان و "کیرا" (Kira) برای زنان، در این جشن حضور می‌یابند.

فستیوال‌های موسیقی

فستیوال‌های موسیقی از بزرگ‌ترین گردهمایی‌های اجتماعی در جهان مدرن هستند که ده‌ها هزار نفر را برای لذت بردن از اجراهای زنده هنرمندان محبوبشان گرد هم می‌آورند.

• تومارولند (Tomorrowland) - بلژیک: این فستیوال که از سال 2005 هر ساله در شهر بوم بلژیک برگزار می‌شود، یکی از بزرگ‌ترین و مشهورترین جشنواره‌های موسیقی رقص الکترونیک (EDM) در جهان است. تومارولند به خاطر طراحی صحنه‌های خارق‌العاده و افسانه‌ای، فضاسازی رؤیایی و حضور برترین دی‌جی‌های جهان شهرت دارد و هر ساله در دو یا سه آخر هفته از ماه ژوئیه، صدها هزار نفر را از سراسر دنیا جذب می‌کند.

• کواچلا (Coachella) - ایالات متحده آمریکا: جشنواره موسیقی و هنر دره کواچلا هر ساله طی دو آخر هفته در ماه آوریل در کالیفرنیا برگزار می‌شود. این فستیوال میزبان طیف گسترده‌ای از ژانرهای موسیقی از جمله راک، پاپ، ایندی و الکترونیک است و علاوه بر موسیقی، به خاطر مد و فشن شرکت‌کنندگان و همچنین چیدمان‌های هنری بزرگش نیز شناخته می‌شود.

• گلاستونبری (Glastonbury Festival) - انگلستان: این فستیوال پنج روزه که در ماه ژوئن در پیلتون انگلستان برگزار می‌شود، یکی از بزرگ‌ترین و معتبرترین فستیوال‌های موسیقی و هنرهای نمایشی در جهان است. گلاستونبری علاوه بر اجراهای موسیقی از هنرمندان افسانه‌ای و نوظهور، شامل بخش‌های تئاتر، سیرک، کمدی و هنرهای دیگر نیز می‌شود و بر مسائل اجتماعی و محیط‌زیستی تأکید ویژه‌ای دارد.

• راک در ریو (Rock in Rio) - برزیل و پرتغال: این فستیوال عظیم موسیقی که اولین بار در سال 1985 در ریودوژانیرو برگزار شد، یکی از بزرگ‌ترین رویدادهای موسیقی در جهان است. این جشنواره به صورت دوره‌ای در شهرهای مختلفی مانند ریو، لیسبون و مادرید برگزار می‌شود و میزبان بزرگ‌ترین نام‌های موسیقی راک و پاپ جهان بوده است.

فستیوال‌های مذهبی

این جشنواره‌ها که ریشه در باورها و اعتقادات دینی دارند، از مهم‌ترین رویدادها برای پیروان ادیان مختلف در سراسر جهان هستند.

• دیوالی (Diwali) - هندوستان و جوامع هندو: دیوالی یا "جشنواره نورها"، یکی از مهم‌ترین جشن‌های هندوئیسم است که به مدت پنج روز در فصل پاییز برگزار می‌شود. این جشن نماد پیروزی نور بر تاریکی و خیر بر شر است. مردم خانه‌های خود را با چراغ‌های روغنی (دیا) و ریسه‌های نورانی تزئین می‌کنند، به عبادت می‌پردازند و با آتش‌بازی به استقبال سال نوی هندو می‌روند.

• تیمکات (Timkat) - اتیوپی: این جشن بزرگ‌ترین و رنگارنگ‌ترین فستیوال مذهبی در اتیوپی است که توسط مسیحیان ارتدوکس در ماه ژانویه به یاد غسل تعمید عیسی مسیح برگزار می‌شود. در طول این مراسم، نمونه‌های نمادین از تابوت عهد با همراهی دسته‌های بزرگ مردم، کشیشان با لباس‌های فاخر و موسیقی سنتی در خیابان‌ها گردانده می‌شوند.

• عید فطر و عید قربان - مسلمانان سراسر جهان: این دو عید بزرگ‌ترین جشن‌های اسلامی هستند. عید فطر پایان ماه رمضان و یک ماه روزه‌داری را جشن می‌گیرد و با نماز عید و دید و بازدید همراه است. عید قربان نیز در ماه ذی‌الحجه برگزار شده و یادآور داستان ابراهیم و اسماعیل است که با قربانی کردن و کمک به نیازمندان گرامی داشته می‌شود.

فستیوال‌های هنری و فیلم

این رویدادها محلی برای نمایش و تقدیر از دستاوردهای هنری، به ویژه در حوزه سینما، هستند.

• جشنواره فیلم کن (Cannes Film Festival) - فرانسه: جشنواره کن که هر ساله در ماه مه در شهر ساحلی کن برگزار می‌شود، معتبرترین جشنواره فیلم جهان به شمار می‌آید. این رویداد محلی برای نمایش اولیه جدیدترین فیلم‌های سینماگران بزرگ از سراسر جهان است و جایزه اصلی آن، نخل طلا (Palme d'Or)، از بزرگ‌ترین افتخارات در دنیای سینما محسوب می‌شود.

• جشنواره بین‌المللی فیلم برلین (Berlinale) - آلمان: برلیناله که هر سال در ماه فوریه برگزار می‌شود، یکی از سه جشنواره بزرگ فیلم اروپا در کنار کن و ونیز است. این جشنواره به دلیل تمرکز بر فیلم‌های هنری با مضامین سیاسی و اجتماعی شهرت دارد و با فروش صدها هزار بلیت به عموم مردم، بزرگ‌ترین جشنواره فیلم از نظر تعداد تماشاگران عمومی است. جوایز اصلی آن خرس طلایی و خرس‌های نقره‌ای هستند.

• کارناوال ونیز (Venice Carnival) - ایتالیا: این کارناوال که پیش از ایام روزه بزرگ مسیحیان (Lent) در ونیز برگزار می‌شود، به خاطر ماسک‌های زیبا و لباس‌های فاخر و تاریخی‌اش شهرت جهانی دارد. مردم با پوشیدن این لباس‌ها در خیابان‌ها و میدان‌های شهر قدم می‌زنند و فضایی اسرارآمیز و باشکوه مربوط به قرن هجدهم را بازسازی می‌کنند.

خلاصه

فستیوال‌های سالانه جهان، آینه‌ای تمام‌نما از تنوع و غنای فرهنگ بشری هستند. از پایکوبی و رنگ‌پاشی در جشن هولی هند گرفته تا نبرد گوجه‌فرنگی در لا توماتینا اسپانیا، هر یک از این رویدادها تجربه‌ای منحصر به فرد از شادی و همبستگی را به نمایش می‌گذارند. کارناوال ریو در برزیل با رژه‌های سامبا، اکتبرفست در آلمان با فرهنگ باواریایی، ماردی گرا در نیواورلئان با موسیقی جَز، و کارناوال ناتینگ هیل در لندن به عنوان نماد فرهنگ کارائیب در اروپا، میلیون‌ها نفر را جذب می‌کنند. جشن‌های سنتی دیگری مانند جشن روز مردگان در مکزیک با محراب‌های یادبود رنگارنگ (اُفرِندا)، نادام در مغولستان با «سه بازی مردانه» که میراث عشایری است، جشنواره تسچو در بوتان با رقص‌های آئینی و ماسک‌های نمادین برای انتقال آموزه‌های بودایی، و سونگکران در تایلند با سنت آب‌بازی برای پاکی و شروعی دوباره، هر یک به شیوه‌ای خاص هویت فرهنگی خود را به نمایش می‌گذارند.

همچنین، جشنواره‌های نورانی مانند یی پنگ در تایلند با رها کردن فانوس‌های آرزو، جشنواره فانوس چینی با سنت‌های کهن خود و رویدادهای فصلی منحصربه‌فردی چون جشنواره یخ و برف هاربین در چین با شهر یخی غول‌پیکر خود، مناظر بصری خیره‌کننده‌ای خلق می‌کنند.

در عرصه موسیقی، فستیوال‌هایی مانند تومارولند با صحنه‌های رؤیایی موسیقی الکترونیک، کواچلا با ترکیب موسیقی و مد، و گلاستونبری با طیف وسیعی از هنرهای نمایشی، نبض تپنده فرهنگ جوانان در سراسر جهان هستند.

جشنواره‌های مذهبی مانند دیوالی و تیمکات، عمق باورها و معنویت جوامع را به تصویر می‌کشند و رویدادهای سینمایی معتبری چون جشنواره کن و برلیناله، هر ساله ویترینی برای نمایش بهترین دستاوردهای هنر هفتم و محلی برای گردهمایی بزرگ‌ترین استعدادهای سینمایی جهان فراهم می‌آورند. این فستیوال‌ها نه تنها رویدادهایی برای سرگرمی، بلکه فرصت‌هایی برای درک عمیق‌تر سنت‌ها، هنرها و ارزش‌های مشترک انسانی در مقیاس جهانی هستند.